"CUPRUM" Czasopismo Naukowo-Techniczne Górnictwa Rud Nr 2 (55)/2010

Spis artykułów

Współczesna praktyka w zakresie szacowania ryzyka funkcjonowania stawów osadowych

Pobierz pełna wersję artykułu (pdf)

Strony: 5-42

W pracy przedstawiono zarys współczesnej praktyki w zakresie szacowania ryzyka funkcjonowania stawów osadowych. Obejmuje on omówienie obowiązujących w tym zakresie regulacji na terenie państw Unii Europejskiej i w świecie, a także podstawy dotyczące projektowania składowisk odpadów przemysłowych. Wykazano, że obecnie stosowane metody oceny ryzyka ograniczone są generalnie do pomiarów polowych i obserwacji stanu technicznego obiektów, przez co nie mogą być traktowane jako „prawdziwe" oszacowanie ryzyka obejmujące prawdopodobieństwo zdarzenia awaryjnego z towarzyszącymi mu konsekwencjami.

Geopolityczna i ekonomiczna ocena ryzyka w światowych projektach górniczych

Pobierz pełna wersję artykułu (pdf)

Strony: 43-61

Studium techniczno-ekonomiczne projektów górniczych charakteryzuje się na ogół wysokim ryzykiem, które zależy od etapu zawansowania projektu jak i miejsca jego lokalizacji. W ocenach początkowej fazy realizacji pracy szczególną uwagę należy zwracać na otoczenie polityczne i ekonomiczne kraju bądź regionu w którym zlokalizowany będzie przyszły projekt. Światowi analitycy są zgodni, że stopień ryzyka projektu jest największy w pierwszym etapie jego realizacji i maleje wraz z zaawansowaniem, czyli pozyskaniem większej ilości danych, zwiększeniem dokładności rozpoznania, powiększeniem bazy zasobowej, uzysku metali oraz określeniem niezbędnych nakładów inwestycyjnych. Największy stopień ryzyka geopolitycznego występować będzie w krajach o niestabilnej sytuacji społeczno-politycznej i ekonomicznej, a także tam gdzie spodziewać się można wysokiego stopnia korupcyjności. Liczne instytucje finansowe oraz banki opracowują własne analizy ryzyka geopolitycznego dla wszystkich ważniejszych krajów zasobnych w surowce. Najważniejszymi elementami podlegającymi ocenie są transfer środków finansowych, bezpieczeństwo inwestycji, możliwość wywozu pozyskanych dóbr i eksport z danego kraju. Stopień ryzyka określany jest od najniższego (A1) do najwyższego (D).

Klimatyzacja wyrobisk w kopalniach podziemnych

Strony: 63-80

W górnictwie podziemnym z każdym rokiem występują coraz trudniejsze warunki klimatyczne na stanowiskach pracy. W najbliższej przyszłości należy się liczyć z dalszym pogarszaniem tych warunków w wyniku schodzenia z eksploatacją na głębsze poziomy oraz w wyniku zwiększania koncentracji wydobycia. W artykule przedstawiono stan zagrożenia klimatycznego w polskich kopalniach. Omówiono źródła i sposoby dopływu strumienia ciepła do wyrobisk górniczych. Scharakteryzowano stosowane obecnie metody poprawy warunków pracy w kopalniach o dużym zagrożeniu temperaturowym. W oparciu o wdrażane systemy klimatyzacji w polskich kopalniach określono kierunki rozwoju klimatyzacji.

Stanowiskowe i osobiste środki ochrony przed zagrożeniem termicznym w górnictwie podziemnym

Strony: 81-93

W artykule przedstawiono stosowane rozwiązania ograniczające zagrożenie cieplne na stanowiskach operatorskich w kopalniach. Scharakteryzowano sposoby oparte na klimatyzacji zamkniętych kabin operatorskich. Dokonano oceny skuteczności takich rozwiązań oraz porównano z systemami klimatyzacji otwartej, polegającej na nawiewie ochłodzonego powietrza, w kierunku nieosłoniętego stanowiska operatorskiego.Alternatywę dla obecnie stosowanych rozwiązań klimatyzacji stanowiskowej mogą stanowić kamizelki chłodzące, z własnym, autonomicznym, źródłem chłodu lub kamizelki podłączone do zewnętrznego generatora zimna. W artykule zamieszczono charakterystykę takich rozwiązań, stosowanych w innych gałęziach przemysłu i techniki. Przedstawiono efekty działania oraz wymagania dla ich skutecznej pracy, wynikające z dotychczasowych testów i doświadczeń.

Ocena własności transportowych i migracyjnych mieszanin drobnofrakcyjnych do doszczelniania zrobów zawałowych w aspekcie ich własności reologicznych

Strony: 95-109

Obszary zrobów poeksploatacyjnych pozostawione bez wypełnienia podsadzką stanowią z jednej strony strefy zagrożone intensywnymi deformacjami powierzchni, a z drugiej obszary występowania pustek podziemnych o znacznej objętości, które mogą zostać wypełnione odpadami lub innymi zbędnymi substancjami. Do takich należą między innymi zasolone wody z odwadniania kopalń. W artykule przedstawiono wyniki badań laboratoryjnych parametrów przepływu w rurociągach i rozpływu w gruzowisku zawałowym mieszanin sporządzonych z wybranych rodzajów popiołów lotnych energetycznych i słonych wód kopalnianych. Celem Autora było między innymi przedstawienie znaczenia rodzaju zastosowanego popiołu lotnego i koncentracji części stałych na parametry przepływu mieszanin do doszczelniania zrobów w rurociągach i rozpływu w gruzowisku zawałowym. Przeanalizowano 16 rodzajów mieszanin sporządzonych z 4 rodzajów popiołów lotnych. W drugiej części pracy przedstawiono próbę oceny własności migracyjnych mieszanin drobnofrakcyjnych poprzez analizę warunków przepływu przez pojedynczą szczelinę o prostokątnym przekroju w oparciu o równania ruchu cieczy Binghama między płytami równoległymi.